.webp)
mIRC, yalnızca bir IRC istemcisi olmanın çok ötesine geçen oldukça güçlü bir betik (script) diline sahiptir. Bu betikler sayesinde IRC’deki işlemleri otomatikleştirebilir, özel kısayollar (alias) oluşturabilir, olaylara (event) tepki vermesini sağlayabilir ve hatta dosya yönetimi gibi IRC dışı görevleri bile yerine getirebilirsiniz . Bu haberimizde, sıfırdan mIRC betiği yapmanın temellerini, adım adım anlatımlarla en ince ayrıntısına kadar bulacaksınız.
mIRC Betik (Script) Nedir ve Nerede Kullanılır?
mIRC betikleri, mIRC programına belirli görevleri otomatik olarak yaptırmak için yazılan küçük programlardır . mIRC'nin kendi betik dili, IRC kanallarını yönetmekten çok kullanıcılı çevrimiçi oyunlar oynamaya kadar pek çok farklı türde görevi yerine getirebilir .
mIRC betik dili üç ana bölümden oluşur :
Aliases (Takma Adlar / Kısayollar) : Sık kullanılan komutlar için kısayollar oluşturmaya yarar. Komut satırına uzun komutlar yazmak yerine kısa ve akılda kalıcı isimlerle aynı işlemi yaptırabilirsiniz . Ayrıca birden fazla komutu art arda çalıştırmak için de idealdir.
Popups (Açılır Menüler) : mIRC penceresinin farklı bölgelerinde (kanal penceresi, kullanıcı listesi, durum penceresi) fareye sağ tıkladığınızda açılan menülere özel seçenekler eklemenizi sağlar.
Remote (Uzaktan / Olay Betikleri) : mIRC betik yazımının en kapsamlı ve en güçlü bölümüdür . Belirli IRC olaylarına (bir kullanıcının kanala katılması, bir mesaj alınması, bir dosya transferinin tamamlanması gibi) tepki vermesini sağlayan betikler burada yazılır .
Betik Yazmaya Başlamadan Önce Bilmeniz Gereken Temel Kavramlar
Betik yazmaya başlamadan önce aşağıdaki temel kavramları öğrenmek, ilerleyen konuları çok daha rahat anlamanızı sağlayacaktır.
Komutlar (Commands) : mIRC'ye ne yapması gerektiğini söyleyen talimatlardır. /join #kanal, /msg Kullanıcı Merhaba gibi ifadeler birer komuttur. Betiklerinizde de aynı komutları kullanarak işlemleri gerçekleştirirsiniz .
Değişkenler (Variables) : Geçici olarak veri (metin, sayı, renk kodu vb.) depolamak için kullanılan hafıza alanlarıdır. Değişkenlerin başına genellikle % işareti konur. %mesaj, %renk gibi isimler verilebilir. Bir değişkene değer atamak için /set komutu kullanılır. Örneğin /set %selam Merhaba!
Tanımlayıcılar (Identifiers) : Belirli bir bilgiyi döndüren (return eden) özel ifadelerdir. Başında $ işareti bulunur. Örneğin $me o anki takma adınızı, $chan bulunduğunuz kanalın ismini, $time ise o anki sistematik saati döndürür . Tanımlayıcıları komutların içinde veya değişken atamalarında kullanabilirsiniz.
Olaylar (Events) : Remote bölümünün temelini oluşturur. Belirli bir durum gerçekleştiğinde otomatik olarak tetiklenen yapılardır. Örneğin bir kullanıcı kanala katıldığında on JOIN olayı, bir mesaj geldiğinde on TEXT olayı devreye girer .
Adım Adım Betik Yazma Rehberi
Betik yazma sürecine başlamadan önce mIRC'nin "Araçlar (Tools)" menüsünden "Betik Düzenleyici (Script Editor)" seçeneğini açmalısınız . Kısayol olarak Alt + R tuşlarını da kullanabilirsiniz. Açılan pencere, betiklerinizi yazacağınız ana alandır.
Alias (Kısayol) Oluşturmak
Alias'ler, IRC'de sık sık kullandığınız komutları kısaltmanın en kolay yoludur. Alias'ler aynı zamanda birden fazla komutu tek bir komutla çalıştırmak için de kullanılır .
Basit Bir Alias Oluşturma (Kanal Katılma) : Varsayalım ki bir kanala katılmak için /join #kanal, ayrılmak için /part #kanal yazmak yerine /j #kanal ve /p yazmak istiyorsunuz. İşte size çok temel bir örnek:
/j /join $1
/p /part #
Bu tanımı "Aliases" sekmesine yazın. Artık komut satırına /j #test yazdığınızda, mIRC bunu /join #test olarak algılayacaktır . # işareti, o an içinde bulunduğunuz kanalın ismini temsil eden özel bir parametredir .
**Parametreler ve 1Kullanımı∗∗:‘
1Kullanımı∗∗:‘1ifadesi, alias yazdıktan sonra girdiğiniz ilk kelimeyi temsil eder [citation:4]. Örneğin/j #testyazdığınızda1` yerine `#test` yazılmış olur. Eğer `/j` yazıp kanal adı girmezseniz, `1` boş olacağı için komut çalışmayacaktır.
Birden Fazla Komutu Birleştirmek ( | Operatörü) : Bir kullanıcıyı aynı anda yasaklayıp atmak istediğinizi düşünün. Normalde önce /mode #kanal +b kullanıcı, sonra /kick #kanal kullanıcı yazmanız gerekir. Bunu tek bir alias ile yapabilirsiniz :
/dbk /mode # +b 1 | /kick # 1
Bu alias'ı kullanmak için /dbk kullanici yazmanız yeterlidir. | karakteri komutları ayırmak için kullanılır.
$$1 kullanımı, mutlaka bir parametre girilmesini zorunlu kılar. Eğer parametre girilmezse komut çalışmaz.
Remote (Olay) Betiği Oluşturmak
Remote betikleri, mIRC'nin olaylara tepki vermesini sağlar. Bu betikleri yazmak için Betik Düzenleyicisi'nde Remote sekmesini seçmelisiniz .
Temel Bir Mesaj Tepkisi (on TEXT) : Birisi size özel mesaj olarak "!selam" yazdığında, otomatik olarak "Merhaba, sana da selamlar!" diye cevap vermesini istediğinizi düşünün. İşte remote betiğin en basit hali:
on 1:TEXT:!selam:*:msg $nick Merhaba, sana da selamlar!
Bu betiğin açıklaması şu şekildedir:
- on 1:TEXT : Bir mesaj geldiğinde tetikleneceğini belirtir. 1 rakamı bu betiğe atanan öncelik seviyesidir .
- !selam : Tetikleyici kelime veya ifadedir. Mesajda bu kelime geçiyorsa betik devreye girer.
- : : Mesajın her yerinde aranacağını belirtir. Daha spesifik bir aralık da belirleyebilirsiniz.
- *** (Yıldız)**: Olayın hangi pencerede tetiklendiğini belirtir. (*) her yerde demektir. Kanal içinse (#) kullanılır.
- **msg nick...∗∗:Betiktetiklendig˘indeyapılacakeylemdir.‘msg‘komutuile‘
- nick...∗∗:Betiktetiklendig
- ˘
- indeyapılacakeylemdir.‘msg‘komutuile‘nick` (mesajı gönderen kişi) hedefine "Merhaba..." mesajı gönderilir .
Kanalda Gezen Bir Kelimeye Otomatik Tepki Verme : Kanalda belirlediğiniz bir kelime (Örn: "kahve") yazıldığında, belirlediğiniz bir tepkiyi verebilir veya bir komut çalıştırabilirsiniz.
on 1:TEXT:kahve:#: msg # $nick kahveye ne dersin?
Bu kadar! Artık kanalda birisi "kahve" kelimesini kullandığında, betik ona kanal içinden cevap verecektir.
Betikleri Adlandırmak ve Kontrol Etmek
Birden fazla betik kullandığınızda, hepsinin aynı anda çalışmasını istemeyebilirsiniz. mIRC, bu durum için Gruplar (Groups) adında bir özellik sunar. Betik Düzenleyicisi'nin "Remote" sekmesinin sol üst köşesinde bulunan "Grupları Düzenle" (Edit Groups) düğmesi ile yeni gruplar oluşturabilir, yanlarındaki kutucuğu işaretleyerek aktif hale getirebilir veya işaretini kaldırarak devre dışı bırakabilirsiniz. Bu sayede özellikle yazdığınız bir betiği test ederken diğerlerini kapatabilirsiniz .
Popup (Açılır Menü) Oluşturmak
Popup'lar, mIRC penceresinde sağ tıkladığınızda açılan menülere kendi seçeneklerinizi eklemenizi sağlar. Örneğin kullanıcı listesinde bir nick'e sağ tıkadığınızda "Özel Mesaj Gönder" gibi bir seçenek oluşturabilirsiniz.
Popup'ları düzenlemek için Betik Düzenleyicisi'nde Popups sekmesini seçmelisiniz. Bu sekmeyi bulamıyorsanız "Popups" dosyasını elle yüklemeniz gerekebilir . Ancak yeni sürümlerde genellikle hazır olarak gelir. Popup menüleri, menü başlıkları ve komutlardan oluşur. Örneğin, kullanıcı listesine "Selam Ver" adında bir seçenek eklemek için:
menu nicklist {
Selam Ver: /msg $$1 Selamlar!
}
Bu kod parçacığı, nicklist (kullanıcı listesi) menüsüne "Selam Ver" adında bir başlık ekler. Bu başlığa tıklandığında, üzerine tıklanan nick ($$1) hedefine "Selamlar!" mesajı gönderilir .
Betiklerinizi Dağıtmak
Yazdığınız betikleri başkalarıyla paylaşmak için, genellikle .mrc uzantılı dosyalar halinde kaydetmek adettendir. Betik Düzenleyicisi'nin sağ üst kısmındaki "Dosya" menüsünden "Farklı Kaydet" (Save As) seçeneğini kullanarak yazdığınız tüm betikleri tek bir dosyaya kaydedebilirsiniz . Bu sayede başka bir mIRC kullanıcısı bu dosyayı kendi bilgisayarına kopyalayıp "Yükle" butonu ile betiklerinizi kolayca kullanabilir.
Örnek Projeler ve Kendi Betiğinizi Geliştirmek
Öğrenmenin en iyi yolu, örnekleri incelemek ve üzerinde değişiklikler yaparak denemektir. İşte size birkaç ilham kaynağı:
Girişte Oto Kanal Katılma : mIRC'ye her bağlandığınızda otomatik olarak belirli bir kanala katılmasını sağlayan bir remote betiği yazabilirsiniz. on START olayını kullanabilirsiniz.
Oto Selam Verme : Birisi sizi selamladığında otomatik olarak karşılık veren bir bot yapabilirsiniz. Bunun için on TEXT olayında $1- ile gelen mesajın tamamını kontrol edebilirsiniz.
Oto Yetki Verme/Etme : Belirlenen nick'lere oto op, voice gibi yetkiler vermek için kullanılan popüler bir betik türüdür.
Basit bir oto-selam betiği şu şekilde olabilir:
on 1:TEXT:selam*:#:/msg nickMerhaba
nickMerhabanick $+ , hoş geldin!
Bu kodu "Remote" sekmesine yazdığınızda, kanalda "selam" ile başlayan bir mesaj gördüğünde mesajı atan kişiye "Merhaba ... , hoş geldin!" yanıtını verecektir. $nick kullandığınız için yanıt kişiye özel olacaktır.
mIRC forumları ve çeşitli kaynaklar, yüzlerce hazır betik örneği ile doludur. Siz de bu örnekleri inceleyerek kendi betiklerinizi yazabilir, hatta var olanları kendi ihtiyaçlarınıza göre düzenleyebilirsiniz .
Sık Sorulan Sorular
mIRC betik dili zor mudur?
Temel seviyede kullanımı oldukça kolaydır. Basit alias'ler oluşturmak birkaç saniyenizi alır. Remote olayları biraz daha fazla dikkat ve pratik gerektirse de, hazır örnekler üzerinden öğrenmek en hızlı yoldur. Düzenli pratik ile kısa sürede temel seviyede betikler yazabilirsiniz .
Bir betiği yükledikten sonra nasıl devre dışı bırakırım?
Betik Düzenleyicisi'nde (Alt+R) "Remote" sekmesine gelin. Sol üst köşedeki "Grupları Düzenle" (Edit Groups) düğmesine tıklayın. Açılan listeden devre dışı bırakmak istediğiniz betik grubunun yanındaki işareti kaldırın. Bu şekilde betiği silmeden geçici olarak pasif hale getirebilirsiniz .
$1- ve $$1 arasındaki fark nedir?
$1- ifadesi, ilk parametreden sonra gelen tüm satırı döndürür. Örneğin /merhaba nasılsın bugün yazdığınızda $1- size "nasılsın bugün" çıktısını verir . $$1 ise kullanıcının mutlaka bir parametre girmesini zorunlu kılar; eğer parametre girilmezse komut çalışmaz .
Yazdığım betik neden çalışmıyor?
En sık yapılan hatalar şunlardır:
- Komutları yanlış yere yazmak (Alias'leri Remote'a yazmak gibi).
onkomutunda hata yapmak (genelde fazladan boşluk veya yanlış harf).- Gerekli parametreleri unutmak (
on 1:TEXT:*#*gibi). Betiğinizi kontrol ederken bu detaylara dikkat edin.
Uzun betikler programımı yavaşlatır mı?
Gereksiz döngüler veya saniyede onlarca kez çalışan kontrol betikleri (spam engelleyiciler gibi) mIRC'yi hissedilir derecede yavaşlatabilir. Optimizasyon için halt ve haltdef komutlarını doğru yerlerde kullanarak gereksiz işlem yükünü azaltabilirsiniz .
Aldığım betik dosyasını nasıl yüklerim?
.mrc uzantılı betik dosyasını mIRC'nizin kök dizinine kopyalayın. Ardından "Betik Düzenleyici"ni (Alt+R) açın. Sağ üst köşedeki "Dosya" menüsünden "Yükle" (Load) seçeneğini seçip dosyayı gösterin. Yükleme işlemi tamamlandığında betik aktive olacaktır .
mIRC betik dili, öğrenmesi keyifli ve yapabileceklerinizin hayal gücünüzle sınırlı olduğu güçlü bir araçtır. Alias'ler ile başlayıp, popuplar ile devam edip, son olarak remote olayları ile mIRC'nizi kişiselleştirebilir, hatta kendi botlarınızı bile yazabilirsiniz.
Unutmayın, bir hatayla karşılaştığınızda yılmamalısınız. En deneyimli betik yazarları bile hata yaparlar. Yaptığınız değişiklikleri test ederken, betiklerinizi gruplara ayırarak yönetmeye özen gösterin, mIRC'nin kendi "Betik Düzenleyicisi"ni sık sık kullanın ve karşılaştığınız sorunlarda mIRC'nin kendi yardım dosyalarına (Help / Contents) veya çevrimiçi kaynaklara başvurun. Bu sayede yazdığınız betikler hatasız çalışacak ve mIRC deneyiminiz çok daha verimli hale gelecektir.
.webp)
.webp)
Yorum Yap
Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapın
Giriş Yap